EVALUATING SEABED EROSION BY SIDE-SCAN SONAR SURVEY IN MUDDY COAST OF CHAO PHRAYA RIVER MOUTH, THAILAND - Rujiporn Suthisanonth (Chulalongkorn University, 2014)
พื้นที่ชายฝั่งทะเลบริเวณอ่าวไทยตอนบนเป็นพื้นที่หาดเลนที่มีสภาพเป็นดินอ่อนซึ่งง่ายต่อการถูกกัดเซาะ พื้นที่เหล่านี้มีอัตราการกัดเซาะชายฝั่งที่รุนแรงที่สุดของประเทศ อีกทั้งสภาพปัญหาแผ่นดินทรุดบริเวณชายฝั่งทะเลอ่าวไทยตอนบนในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑล และการเพิ่มสูงขึ้นของระดับน้ำทะเลยังมีส่วนในการเร่งการกัดเซาะ งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินการกัดเซาะพื้นท้องทะเลในพื้นที่ชายฝั่งหาดโคลน ปากแม่น้ำเจ้าพระยา ประเทศไทย ซึ่งตั้งอยู่บนพื้นที่ชายฝั่งทะเลบริเวณอ่าวไทยตอนบน โดยทำการสำรวจจากชายฝั่งออกไปในทะเลเป็นระยะทาง 12 กม. ที่มีแนวสำรวจ 3 แนว ได้แก่ แนวสำรวจบ้านโคกขาม บ้านขุนสมุทรจีน และบ้านคลองตำหรุ โดยใช้เครื่องมือไซด์สแกนโซน่าร์ในการสำรวจสัณฐานวิทยาของพื้นท้องทะเล และใช้เครื่องมือเอคโค่ซาวเดอร์ประเภทสัญญาณคลื่นความถี่เดี่ยวสำรวจความลึกของท้องทะเล ทำการสำรวจในปี พ.ศ. 2555 โดยทำการเปรียบเทียบกับภาพตัดขวางของพื้นท้องทะเลที่ได้จากข้อมูลแผนที่เดินเรือ กรมอุทกศาสตร์ ในช่วงปี พ.ศ. 2503 จนถึงปี พ.ศ. 2555 นอกจากนี้ได้ทำการเก็บตัวอย่างตะกอนบนพื้นท้องทะเลมาทำการวิเคราะห์ ได้แก่ การตรวจหาปริมาณน้ำในตัวอย่าง การตรวจวัดการกระจายตัวของขนาดอนุภาคด้วยเทคนิคกระเจิงของแสง และการตรวจหาปริมาณซีเซียม-137 ที่มีในตัวอย่างด้วยวิธีการส่งผ่านรังสีแกมม่า จากผลการเปรียบเทียบภาพตัดขวางของพื้นท้องทะเลพบว่าการเปลี่ยนแปลงพื้นท้องทะเลในพื้นที่ศึกษาเกิดขึ้นอย่างช้า ๆ โดยในช่วงระยะเวลาไม่เกิน 4 ปี พบว่ามีการเปลี่ยนแปลงเพียงเล็กน้อยจนแทบจะไม่มีการเปลี่ยนแปลง แต่การเปลี่ยนแปลงพื้นท้องทะเลจะเห็นได้ชัดในช่วงระยะเวลายาวนานในรอบ 10 ปี ผลจากภาพโซโนกราฟแสดงให้เห็นว่าลักษณะพื้นท้องทะเลประกอบไปด้วยวัตถุอ่อนนุ่ม จากผลการตรวจหาปริมาณน้ำในตัวอย่างพบว่าน้ำในตัวอย่างมีปริมาณลดลงในระดับชั้นดินที่ลึกขึ้น และปริมาณน้ำเพิ่มสูงขึ้นในระยะทางที่ไกลออกไปนอกชายฝั่ง จากผลการศึกษาการกระจายตัวของขนาดอนุภาค พบว่าอนุภาคตะกอนส่วนใหญ่บนพื้นท้องทะเลในพื้นที่บ้านโคกขามและบ้านขุนสมุทรจีนประกอบไปด้วยอนุภาคดินเหนียวและทรายแป้ง ขณะที่อนุภาคตะกอนส่วนใหญ่ในพื้นที่บ้านคลองตำหรุประกอบไปด้วยอนุภาคทราย และจากผลการตรวจวัดปริมาณซีเซียม-137 ในตัวอย่าง พบว่าตะกอนที่อยู่ใกล้ชายฝั่งมีปริมาณซีเซียม-137 ต่ำ ซึ่งแสดงให้เห็นว่าเป็นบริเวณที่เกิดการกัดเซาะ ขณะที่ตะกอนที่อยู่ไกลออกไปนอกชายฝั่ง พบว่ามีปริมาณซีเซียม-137 สูงขึ้น ผลการศึกษาทั้งหมดแสดงให้เห็นว่าพื้นท้องทะเลในพื้นที่ศึกษามีการกัดเซาะบริเวณใกล้ชายฝั่ง และมีการสะสมตัวของตะกอนบริเวณนอกชายฝั่ง